Home Inloggen Winkel Contact
 
Zoekbox
     
 
Zoekbox
Topmenu
Topmenu Home Topmenu Winkel Topmenu Links Topmenu Preken Topmenu Kerken Topmenu Overdenkingen Topmenu Agenda Topmenu Contact Topmenu
Topmenu

Afdelingen 1. Algemeen 2. Kennis Bassin 3. Kinderen 4. Meeting People 5. Muziek 6. Pastoraat 7. Winkel Bron toevoegen Beheer Informatie Diversen
Aangepast zoeken
 

Over wetenschappers die vanzelf bij God uitkomen (Mattheüs 2: 1-12)
Preek afkomstig van Ds. G. Naber van de Gereformeerde Kerk te Sliedrecht.

       

Liturgie

Welkom & Mededelingen
Intochtslied: Gz 138: 1,3,4 \"Komt allen tezamen\"
Stilte, Votum & groet? Klein Gloria
Gebed (om schuldvergeving & nabijheid)
Vrijspraak
Wetslezing
Zingen na de wetslezing: Evangelische Liedbundel 434b \"God zal met u?\"
Kinderen komen naar voren en nemen het licht mee naar de kindernevendienst
1e Bijbellezing: Jesaja 60: 1-7
We zingen: Ps 87: 1,2,4 \"Op Sions berg\"
2e Bijbellezing: Matte?s 2: 1-20
We zingen na de bijbellezingen: Gz 166: 1 \"Juicht voor de koning?\"
Amenspel
Antwoordlied: Gz 160: 1,2,3 \"Komt ons in diepe?\"
Kinderen komen terug van de kindernevendienst
De doop van Carlo
Herdenking overledenen
We zingen: Psalm 84: 2 \"Het heil dat uw altaar omgeeft\"
Gebed
Collecte
Slotlied: Ps 149: 5 \"Nu zal, gelijk er staat?\"
Zegen, gevolgd door een gezongen . . . \"Amen\"

Preek

Gemeente van onze Here Jezus Christus!

Aan ons mensen is het eigen dat wij heel vaak gaan dr?men! Dat wij dr?men dromen die we wel eens in vervulling zouden willen zien gaan. Iedereen van ons heeft vast wel zo zijn idealen of zijn hartenwensen die hij of zij wel eens in vervulling zou willen zien gaan. Dan ga je dromen over de liefde bijvoorbeeld, of over een grotere auto of beter werk. Of dat je weer gezond mag worden.

De droom van de bijbel: de vrede van Jeruzalem over heel de aarde

Ook de bijbel kent dit soort dromen. Ook zij heeft zo van die idealen, die ze graag in vervulling zou willen zien gaan, en waarvan ze dan gaat dromen.

Een van de grote, heel grote idealen, die de bijbel heeft en waarvan ze droomt, is dit: dat er ooit eens een tijd zal aanbreken dat er overal op aarde vrede heerst. En dat dan alle volkeren van de wereld optrekken naar Jeruzalem en dan de God van Jeruzalem zullen aanvaarden en aanbidden als die Ene echte God die hen deze vrede geeft.

Het zijn met name profeten uit het Oude Testament, zoals Jesaja en Micha, die uiting geven aan deze droom: ze zeggen: Zo zegt de Here: aan het einde der tijden, zullen alle landen van de aarde zich op pad maken en naar Jeruzalem reizen. Ze zullen daar aankomen en God aanbidden en God danken voor hun welvaart. Aan het einde der tijden zal God, de God van Israël, van dat kleine land daar aan de Middellandse zee, alles in allen zijn. En ook de meest grote volkeren met hun grote culturen zullen zich afwenden van hun eigen grootheden en zich neerbuigen voor de God van Jeruzalem. - Dat is de droom die de bijbel, met name het Oude Testament, droomt. Dat zou de bijbel wel eens willen, dat dit zo zou gebeuren.

De weerbarstigheid van het leven

Maar ja, het wil nog wel eens duren voordat zo'n droom in vervulling gaat. De harmonie tussen de volkeren is ver te zoeken. En er is nauwelijks iemand die op dit moment zegt: \''komt laten we dan eens naar Jeruzalem gaan om te zien wat daar allemaal gebeurt\''. Het land Israël en zijn God wordt niet geëerd op dit moment. Maar eerder bedreigd van alle kanten. Ze hebben het er ook zelf wel na wat gemaakt. De vredesduiven worden er altijd weer bewust aan flarden geschoten en er zijn muren opgetrokken, hoge muren. Dat bevordert bepaald niet het in vervulling gaan van een dr??m! - Op dit moment liggen de volkeren op aarde zeer uiteen. En we mogen blij zijn dat de 3e wereldoorlog nog niet is uitgebroken!

Maar de bijbel bl?jft doorgaan met dromen, dromen van vrede-op-aarde. En dromen van een harmonie tussen al de volkeren op aarde. En dromen daarvan dat alle volkeren en mensen op aarde op een gegeven moment gaan zeggen, vrijwillig, niet gedwongen (door oorlogen of zo): het is God, Israëls God, aan wie we alles te danken hebben.

De wijzen uit het Oosten: een verwijzing naar de bijbelse droom

2000 jaar geleden, vertelt de bijbel, trokken een aantal ?wijzen uit het Oosten? naar Jeruzalem, om het kind Jezus te aanbidden, vertelt het evangelie van Matte?s aan ons. Dit bericht staat ook in de bijbel. En als wij nu dit bericht dan zo lezen, dan is het denk ik goed, dit niet alleen maar als puur historisch bericht in ons op te nemen (die is toen en daar gebeurd)! Maar dan is het goed dat we dan daarbij ons ook even voor ogen houdt, waar de bijbel dus altijd al van heeft gedroomd: namelijk precies h?ervan: dat aan het einde der tijden, als de Messias komt, de volkeren van buiten Israël naar Jeruzalem zullen trekken!

De evangelist Matte?s wil ons iets speciaals zeggen en meegeven, als hij het verhaal van de wijzen uit het Oosten aan ons vertelt: hij wil tegen ons zeggen: de ?indtijd, waarin alles in vervulling zal gaan waarvan we dromen, is aangebroken! Met Jezus! Want Jezus is nog maar nauwelijks geboren en de volkeren trekken al ?p, naar Jeruzalem! Het heil van de eindtijd breekt aan, merkt u het ook al! Dat is wat Matte?s zeggen wil.

Beeldvorming

Laten we eens kijken naar de wijzen uit het Oosten. Wie zouden dat geweest zijn?

We weten het niet precies! En zoals het ook bij zo vele andere bijbelverhalen het geval is, is de christelijke traditie ook met dit verhaal storend aan de haal gegaan. Ze heeft geprobeerd, zich daar een voorstelling van te maken. Heeft die voorstelling dan ook afgebeeld, op tal van schilderijen, die dan weer ?nze kijk vandaag op het verhaal be?nvloeden. Maar we moeten oppassen, dat we wel recht blijven doen aan de oorspronkelijk bijbeltekst zelf, zoals Matte?s die toentertijd heeft opgeschreven.

Drie Wijzen??

Een van de vooroordelen, gevormd door de plaatjes van de traditie, is dat het bij de ?wijzen uit het oosten? om DRIE wijzen zou gaan. Maar daar staat niets van in de tekst, die heeft het gewoon over: \''zie, wijzen uit het Oosten kwamen te Jeruzalem\''! - Later wordt in de tekst vermeld dat ze aan Jezus een drietal geschenken geven: goud en wierook en mirre; waarschijnlijk heeft men toen gedacht: nou dan waren het vast drie wijzen uit het Oosten: een die goud gaf, een die wierook gaf en een die mirre gaf. Maar dat hoeft niet zo geweest te zijn. De drie geschenken staan niet voor drie personen, maar voor drie manieren om in het leven te staan: goud is het symbool van geld-hebben en macht-hebben en van aanzien en prestige. En wierook is het symbool van de religie, van overgave en gebed. En mirre is de geurige olie waarmee vroeger de doden werden gebalsemd. De wijzen uit het Oosten willen met hun drietal geschenken Jezus eren op een drietal manieren: als het kind dat later Koning zal zijn: met veel macht en goud. En als het kind dat later ook een soort priester zal zijn: die met wierook offers brengt. En als het kind dat later ook zelf zal moeten lijden, en sterven, vandaar de mirre! De geschenken die de wijzen uit het Oosten geven, zeggen iets over J?zus, en niet over de wijzen!

Koningen??

Op de een of andere manier is later in de kerkgeschiedenis trouwens ook nog een ander vooroordeel dit verhaal binnengedrongen, namelijk dit vooroordeel: dat het bij de wijzen uit het Oosten, dat het daarbij om drie KONINGEN zou gaan. - Dat ligt aan een andere tekst in de bijbel, aan Psalm 72, waar er op gehoopt wordt dat ooit eens drie koningen, de koning van Tarsis, van Saba en van Seba, aan Israël geschenken gaan aanbieden. ? Nog weer later, in de vroege Middeleeuwen, heeft men gemeend: deze drie koningen, zijn vast koningen uit al de drie werelddelen geweest die we kennen: één koning kwam vast uit Azi?, een uit Europa en ook een uit Afrika. Vandaar dat op plaatjes een van de koningen vaak zwart wordt afgebeeld. ? Dit alles is wel leuk bedacht, maar het heeft volgens mij niet zo veel te maken met de bijbeltekst z?lf, die we vanmorgen hebben gelezen.

Wetenschappers!!

Wij lezen de bijbel tegenwoordig in de Nederlandse vertaling. In de Griekse oertekst staat, dat de zogenaamde ?wijzen? uit het Oosten, dat het ?Magoi? zijn geweest: Magi?rs! Goochelaars! Toveraars! Maar voordat we ons nu al te snel op het gebied van de zwarte magie enzovoorts begeven, is het denk ik goed er gelijk bij te zeggen! Magi?rs, dat waren gewoon de w?tenschappers van die dagen. - Vroeger waren de wetenschappers nog niet zo nuchter wetenschappelijk bezig, als vandaag: zeg maar: alleen op een verstandelijke manier! Vroeger hoorde dat wat je met je verstand kon beredeneren en dat wat je n?et met je verstand kon beredeneren, nog bij elkaar. Ze lagen in elkaars verlengde toen.

Astrologen

En zo was bijvoorbeeld de sterrenkunde vroeger gewoon nog niet de wetenschappelijke sterrenkunde met grote telescopen enz. die objectief vaststellen hoe de kosmos in elkaar zit, maar sterrenkunde was toen Astrologie: men bekeek de stand van de sterren, en zei dat het lot van ons allemaal van die stand van de sterren afhing. De sterren bepaalden je levenslot. Ze fixeerden je levenslot. Ze legden je levenslot v?st!

[[Het is best wel grappig om dan te zien dat de bijbel doorgaans heel anders tegen de sterren aankijkt, n?et zo astrologisch: in de bijbel leggen de sterren je levenslot niet vast, maar ze ontgrendelen je levenslot juist. Ze leggen jou als mens niet vast aan de ketting van het lot dat je is toebedeeld, maar ze bevrijden je juist van je lot dat je denkt te hebben. Ze leggen je niet vast aan je benauwdheden en zeggen dan: daty is je lot, daar moet je maar aan wennen. Maar de sterren in de bijbel, ze bevrijden je van je lot dat je denkt te hebben. Door bijvoorbeeld te zeggen: \''Abraham, kijk op naar de sterren, zo talrijk zullen je nakomelingen zijn.\'']]

De wetenschappers uit het Oosten die bij Jezus komen, zijn waarschijnlijk ook van die sterrenkundigen in de oude stijl zijn geweest, Astrologen. Ze kijken naar de hemel. En ze k?nnen de sterren, allemaal! En ze weten wat ze er mee aanmoeten. Ze weten wat ze tegen de mensen moeten zeggen op basis van wat ze in de sterren lezen. Ze weten hoe ze het leven van mensen kunnen bepalen en in een bepaalde structuur kunnen vastzetten, met hun horoscopen!

Storing in het systeem

Maar dan zien ze opeens aan de hemel ook nog een andere ster! Een n?euwe ster! Een ster die ze n?et gelijk kunnen plaatsen! Een ster waarvan ze niet weten, wat ze er mee aanmoeten! En dat is een r?mp dat ze niet weten wat ze er mee aanmoeten, want daardoor valt eigenlijk heel hun wetenschappelijk systeem in elkaar! Al de voorspellingen die ze gewoon zijn te doen: die zijn nu eigenlijk niets meer waard, want deze ?ne ster kan alles in de war schoppen! Hij kan onheil betekenen, of heil? Of onheil, of heil, maar dan ook dusdanig, dat het al de andere voorspellingen die je zou willen doen, zal be?nvloeden. ? We kunnen goed begrijpen, dat de wijzen uit het Oosten zich dus op pad hebben begeven en op reis zijn gegaan, om de betekenis van deze nieuwe ster uit te zoeken. Ze konden hun w?rk gewoon niet langer doen.

Het heil verstoort het bekende in het kleine

En zo belanden ze eerst in Jeruzalem, en dan in Betlehem, bij Maria en Jozef, en bij dat kind. Op het moment dat ze daar komen, kunnen ze het opkomen van de bijzondere ster nu dan uiteindelijk wel weer pl??tsen en verklaren, en met een gerust hart weer naar huis gaan. En later hun werk vervolgen. Want nu weten ze: die vreemde ster staat voor Jezus de Christus. En niet al te zeer zal dat Hij het leven van henzelf en van anderen overhoop gooien, ze hoeven niet bang te zijn voor een catastrofe of zo. Als ze weer thuis zijn, kunnen ze hun werk gewoon weer hervatten. - Maar Christus is wel geboren. En hij is God. God in ons midden. En Hij is en bewerkt: vrede op aarde. Op heel de wereld. Totdat de droom van de bijbel in vervulling zal gaan: dat inderdaad iedereen het goed heeft en naar Jeruzalem kijkt en op pelgrimstocht gaat, om God daarvoor te danken!

Wat is nou de toepassing van dit alles voor ons vandaag. Dat is wellicht nog een vraag die we ons nu nog moeten stellen. Wat betekent dit allemaal nou voor ons vandaag:

Toepassing Ia: Geloven is geen privé-zaak van alleen de gelovigen?

Nou, allereerst zou ik zeggen: allereerst betekent het dat we ons geloof niet moeten zien als een privé-zaak van enkele mensen! We zijn vandaag geneigd om het zo te zien: wat het ware geloof is, daar kom je toch niet uit met elkaar. En dan heb je nog te maken met het feit dat ze in onze moderne cultuur en wetenschap en politiek vaak zo kritisch zijn richting ?ons? geloof. Laten we onszelf dan maar liever terugtrekken op onszelf en ons eigen gevoel, zeggen we vaak. Laten wij anderen maar met rust laten en laten anderen dan ook ons maar met rust laten. Dan vaar je er allemaal samen nog het best bij, toch? Dan doe je zelf niemand anders pijn. En iemand anders doet jou geen pijn. Ja, laten we het geloof maar tot een intieme priv?zaak maken van ieder met zichzelf en zijn intimi alleen. - Ik denk dat dit niet goed past bij tal van lijnen die in de bijbel worden getekend over ons leven. En ook in de tekst van de wijzen uit het Oosten, kunnen we toch weer vernemen: dat er gewoon meer wisselwerking is tussen ?de wereld van de gelovige? en ?de wereld van de niet-gelovige?! De reis en belangstelling van de wijzen uit het Oosten laat zien: er is ?buiten het geloof? een zekere nieuwsgierigheid naar het geloof toe! En dat wat wij met hart en mond belijden, kan ? andersom ? ook van betekenis worden voor anderen dan alleen voor onszelf. Daarom is het goed om altijd open te staan ook voor de vragen en vooroordelen die van buiten de kerk op ons afkomen! Het evangelie is bedoeld voor heel de wereld.

Toepassing Ib: ?goede wetenschappers komen (uiteindelijk) zelfstandig bij God uit

Wat ik persoonlijk ook heel fascinerend vind, is dit: dat de wetenschappers van die tijd op een gegeven moment als vanzelf bij Jezus uitkwamen! Gewoon alleen door hun wetenschappelijk nieuwsgierigheid. (Zonder prediking erbij zeg maar) Wat zou dat toch fijn zijn, als het ook vandaag weer eens zou gebeuren, dat de wetenschappers vanuit zichzelf weer wat meer zouden uitkomen bij vooral God, of religie of zelfs bij het waardevolle van de kerk! Als je goed kijkt naar wat er in de wetenschap en cultuur gaande is, dan zijn er al best hoopvolle tekenen dat ook de kritische wetenschap op een gegeven moment al weer bij God zal uitkomen. De psychologie was ooit eens heel kritisch naar het geloven toe. Geloven maakt je als mens zwak en gek, zei ze vroeger. Maar tegenwoordig zijn er tal van psychologen die aan godsdienstpsychologie doen. Hetzelfde geldt voor de biologie en natuurkunde. Vroeger zeiden ze: we geloven alleen wat je kunnen meten en zien. Nu krijgen ze weer meer ogen ook voor dat wat je n?et kunt meten en zien. Wij christenen hoeven ons dus niet langer alleen maar af te keren van de moderne tijd en cultuur. Laten wij integendeel, volop mee deelnemen aan de discussies rondom al de nieuwe theorie?n die telkens weer opnieuw ontstaan en in de kranten komen te staan. Wellicht kunnen wij de Magi?rs van onze huidige tijd de weg wijzen: eerst naar Jeruzalem, en dan van Jeruzalem naar Bethlehem.

Dat is dus de eerste toepassing van onze tekst van vanmorgen: maak van je geloof geen privé-zaak, maar blijft altijd scherp betrokken op de wereld buiten met haar moderne, kritische vragen. Er is veel nieuwsgierigheid naar en belangstelling voor de wereld van het geloof; vaak zelfs al binnen je eigen kennissenkring en/of familie. Probeer ook je kinderen met hun wereldse vragen de weg naar het geloof te wijzen (niet te dicteren; maar de wijzen: aan te wijzen)!

Allemaal kleine Koninkrijkjes??

Wellicht mag ik het ook nog eens op een andere manier zeggen: mijn collega van vroeger, Wim Dekker, had het in een preek een keer over het feit, dat wij mensen vandaag allemaal wel eens wat op die kleine, zich groot wanenden koningen lijken. In onze huidige tijd en cultuur en welvaart heeft ieder enkeling, ieder individu zo zijn eigen koninkrijk geschapen, een koninkrijk van een wereld, waarin hij of zij zelf de dienst uitmaakt en heerst. Iedereen is zichzelf de naaste! En de andere individuele koninkrijken worden vooral eerst sceptisch bekeken en in eerste instantie als een bedreiging gezien (zoals ook Herodes Jezus als een bedreiging zag), sommigen wat minder en daar ga je dan van die zogen. \''buitenlandse contacten\'' mee aan. ? Onze tekst nodigt ons uit, samen met de koningen van de andere individuele koninkrijken, samen met de mensen die ons bekend en die ons vr??md zijn, op zoek te gaan en uit te kijken naar de ?ne koning, die boven alle koningen staat. Die op een g?ddelijke manier, in de gestalte van de menselijkheid, iedereen in dezelfde mate dient.

Wij, die we ons vaak als een koning te rijk voelen, met ons leven, en ook met ons privé-geloof, laten we proberen, samen met de anderen, de vreemden, boven ons eigen koninkrijk dat we hebben ingericht, op zoek te gaan naar datgene en Diegene die al onze koningrijken overtreft omdat hij niet alleen heersen, maar ons vooral dienen wil. Op een goddelijke manier ons mensen wil dienen!

Dan wil ik nog attent maken op twee andere toepassingen voor het leven van vandaag:

Nog een keer: astrologie en horoscopen: laat je niet binden

Wellicht kunnen we het ook nog even hebben over de astrologie en de horoscopen en al dit soort dingen. Als we in de tekst lezen dat de magi?rs uit het Oosten door de sterren naar Jezus werden geleid, betekent dat dan dat het inderdaad zo is dat ons leven in de sterren staat opgetekend en dat de astrologie dus ergens op slaat en de horoscopen ook. En als de wijzen uit het oosten daaraan mogen doen, mogen wij dat dan ook doen?

Hierop zou ik kort maar krachtig op willen antwoorden: je mag van alles doen, ook horoscopen lezen. Maar als je het gevoel hebt dat ze je te zeer binden, te zeer vastzetten, te zeer bepalen in je vrije leven, neem er dan afstand van! Want zoals gezegd: God gebruikt in de bijbel de sterren, niet om ons vast te zetten, maar om ons de wijdheid van zijn heil te laten zien! Zijn bel?fte!

Horoscopen kunnen soms best ergens op slaan. Maar laat je leven niet vastzetten door horoscopen. Geloof niet in horoscopen, maar geloof in het alles overkoepelende koningschap van God en in zijn bel?ftes die ook in de ruimte staan en voor jou speciaal bedoeld zijn!

Daar heb je meer aan, bij Hem kom je ? vast en zeker - nooit bedrogen uit.

Amen.

Kopieerrechten: © copyright Kerken.com, 2002 - 2010.
Niets uit deze uitgave mag gepubliceerd of vermenigvuldigd of openbaar gemaakt worden in welke vorm dan ook, zonder de voorafgaande schriftelijke toestemming van de webmaster van Kerken.com en de bijdragende predikant. Voor vermenigvuldiging ter voorbereiding van, en openbaarmaking tijdens de zondagse eredienst is het wenselijk de predikant hiervan op de hoogte te stellen. Dit kan met behulp van het hiervoor bestemde formulier 'preek gebruiken'. Ter voorbereiding van bijbelstudie(bijeenkomsten) is geen toestemming nodig.
 

Agenda
Boeken
Bijbel
kerk
Levensvragen
Links
Muziek
Nieuws
Overdenkingen
Preken


Kruis | Copyright 2003-2020 Kerken.com | deze pagina toevoegen aan favorieten | Contact | Disclaimer | A A A | Tell A Friend! | Kruis

 
tumblr site counter